گام تازه جهاددانشگاهی قم در درمان ناباروری؛
از کارآزمایی بالینی اگزوزومتراپی تا ثبت اختراع کیتهای تشخیصی و درمانی
آذر شیخ الاسلامی، عضو هیأت علمی جهاددانشگاهی قم با مرتبه استادیاری، دانشآموخته مقطع دکتری رشته بیولوژی سلولی ـ تکوینی از دانشگاه خوارزمی تهران است. وی با بیش از ۱۱ سال سابقه فعالیت در حوزه پژوهش و تحقیقات و تجربه 2 ساله حضور در آزمایشگاه جنینشناسی، در سال گذشته بهعنوان پژوهشگر برتر و جهادگر نمونه کشوری انتخاب شد.
این پژوهشگر با انتشار مقالات متعدد در مجلات معتبر بینالمللی، در کنار فعالیتهای علمی و پژوهشی، مسئولیت مدیریت گروه زیستشناسی سلولی - تکوینی بازساختی را نیز بر عهده دارد و در مسیر توسعه پژوهشهای کاربردی و پیوند دستاوردهای علمی با نیازهای حوزه درمان و پزشکی فعالیت میکند.
با توجه به این سوابق علمی و پژوهشی و تجربه فعالیت در بخشهای مختلف جهاددانشگاهی، در گفتوگویی با وی، درباره مهمترین دستاوردهای پژوهشی، تحولات ایجادشده در حوزه فعالیت گروه زیستشناسی سلولی- تکوینی پزشکی بازساختی، ظرفیتهای پژوهشی جهاددانشگاهی و همچنین چشمانداز فعالیتهای این مجموعه به گفتوگو نشستیم.
*آغاز نخستین طرح کارآزمایی بالینی اگزوزومتراپی در بیماران مبتلا به آزواسپرمی
وی در ابتدا از تجربه فعالیت در حوزه پژوهش و تحقیقات صحبت کرد و با مرور کارنامه یک سال گذشته گروه سلولی - تکوینی پزشکی بازساختی، مهمترین دستاورد شایسته توجه این گروه را آغاز نخستین طرح کارآزمایی بالینی اگزوزومتراپی در بیماران مبتلا به آزواسپرمی و کریپتوزواسپرمی نام برد.
او این این اقدام را گام مهمی در مسیر توسعه درمانهای نوین و ارائه این خدمت به بیماران توصیف کرد.
این پژوهشگر برتر؛ مهمترین تحول سال گذشته را نیز ورود واحد قم به یکی از راهبردیترین حوزههای فناوریهای آینده یعنی زیستشناسی مصنوعی عنوان کرد، اتفاقی که افقهای جدیدی را پیش روی گروه زیستشناسی سلولی و پزشکی بازساختی قرار داد و زمینه توسعه فعالیتها در کنار برنامههای تخصصی در حوزه سلتراپی و اگزوزومتراپی فراهم کرد.
*ثبت اختراع کیتهای تشخیصی و درمانی پزشکی در جهادقم
شیخ الاسلامی با انتقاد از اینکه گاهی دستاوردهای ارزشمند این گروه آنطور که شایسته است دیده نشده، از توسعه فناوریهایی همچون دیوایسها، تجهیزات آزمایشگاهی و همچنین کیتهای تشخیصی و درمانی پزشکی خبر داد که در مسیر ثبت اختراع و ثبت محصول قرار دارند.
او این دیدگاه را دارد که اگرچه فرآیندهای اداری زمانبر باعث تأخیر در نهایی شدن این مراحل شده، اما امیدواریم بهزودی شاهد ثبت و معرفی رسمی این دستاوردها باشیم.
این عضو هیأت علمی برای تعیین عملکرد یک سال اخیر گروه سلولی - تکوینی پزشکی بازساختی ، نمره ۸ را انتخاب کرد چرا که در این مدت، شبکه همکاریهای علمی و ارتباطات بینسازمانی بهطور قابلتوجهی توسعه یافت و به تعریف پروژههای قویتر و بهرهگیری از ظرفیت اساتید و مراکز مختلف منجر شد.
شیخ الاسلامی، کسب مرحله کارآزمایی بالینی چندین پروژه پژوهشی، اجرایی شدن سه مطالعه بالینی و قرارگرفتن طرح های مختلف در مرحله پیشبالینی را از جمله سایر طرح های به ثمر نشسته این گروه عنوان کرد.
وی با اشاره به رشد علمی اعضای گروه و ادامه تحصیل آنها در مقطع دکتری، ارتقا ظرفیت پژوهشی مجموعه را مورد توجه ویژه قرار داد و تاکید کرد تمام این دستاوردها در شرایطی حاصل شد که با افزایش چشمگیر هزینههای پژوهش و محدودیتهای سال گذشته نیز مواجه بودیم.مدیرگروه سلولی - تکوینی پزشکی بازساختی؛ نماد تلاش همکاران را جذب تعداد قابلتوجهی از طرحهای مشترک و کارفرمایی عنوان کرد که این موفقیت نشاندهنده افزایش اعتماد مراکز پژوهشی، شرکتها و کارفرمایان به توان علمی گروه و گسترش همکاریهای مؤثر پژوهشی می باشد.
* توسعه درمانهعای پیشرفته مبتنی بر اگزوزوم در کشور
شیخ الاسلامی در پاسخ به این سوال «چه اقدامی طی سالجاری انجام شده که تاکنون سابقه نداشته است؟» به صراحت در خصوص بالینی شدن اگزوزومتراپی در بیماران مبتلا به آزواسپرمی و کریپتوزواسپرمی صحبت کرد، موضوعی که در خصوص درمانهای اتولوگ مانند PRPتراپی و لنفوسیتتراپی فعال بوده و تجربه اجرای سلتراپی در بیماری آنال فیستولا را نیز داشته است.
وی با بررسی روند توسعه همکاریهای علمی طی سال گذشته، سال1405 را سالی بسیار پربار توصیف کرد چرا که این همکاری های مشترک با شرکت سل تک فارمد رویان در اجرای طرحهای کارآزمایی بالینی، اجرای مطالعات بهصورت چندمرکزی با دانشگاههای علوم پزشکی از جمله تبریز و شیراز و همچنین بهرهگیری از همکاری اساتید بینالمللی، از مهمترین دستاوردهای ما در گسترش تعاملات علمی و پژوهشی به شمار می رود.
جهادگر نمونه کشوری همچنین در خصوص فعالیتهای اثرگذار حوزه آموزش و سلامت اظهارنظر کرد که با آموزش دانشجویان و حمایت از اجرای پایاننامهها و رسالههای پژوهشی به تربیت نیروی متخصص کمک کردهایم و از سوی دیگر با ارائه درمانهای نوین مبتنی بر سلول و اگزوزوم، تلاش شده تا دسترسی بیماران به روشهای درمانی پیشرفته فراهم شود.
شیخ الاسلامی با ابراز امیدواری در خصوص موفقیت کارآزماییهای بالینی اگزوزومتراپی و ورود آنها به مراحل بعدی توسعه و تجاریسازی؛ این مهم را مهمترین خبر سال آینده عنوان کرد تا با بهرهگیری از هوش مصنوعی، بتوان درمانهای نوین مؤثرتری را بهویژه در حوزه ناباروری به بیماران ارائه کرد.
او در پایان این گفت و گو مهمترین ویژگی جهاددانشگاهی را، پویایی، چابکی و نتیجهمحور بودن آن مطرح کرد که همواره تلاش کرده با تکیه بر نیروهای جوان و متخصص، نیازهای کشور را سریعتر شناسایی کرده و با کمترین پیچیدگیهای اداری، آنها را به راهکارهای علمی و کاربردی تبدیل کند و این ویژگی باعث شده پس از 46 سال همچنان نهادی اثرگذار و پیشرو باقی بماند.


نظر شما :